ხუთ, 11 ივნ, 2026
მეცნიერება

Artemis 3: რთული ორბიტალური მანევრები და ახალი გამოწვევები

ნასამ მომავალი Artemis 3 მისიისთვის ოთხკაციანი ეკიპაჟი ოფიციალურად წარადგინა, რაც მთვარეზე ადამიანის დაბრუნების ამბიციური გეგმის მნიშვნელოვანი ნაბიჯია. თუმცა, როგორც სააგენტომ განმარტა, მომავალი...

ნასამ მომავალი Artemis 3 მისიისთვის ოთხკაციანი ეკიპაჟი ოფიციალურად წარადგინა, რაც მთვარეზე ადამიანის დაბრუნების ამბიციური გეგმის მნიშვნელოვანი ნაბიჯია. თუმცა, როგორც სააგენტომ განმარტა, მომავალი წლისთვის დაგეგმილი მისია მნიშვნელოვნად შეიცვალა. თავდაპირველი ჩანაფიქრისგან განსხვავებით, რომელიც მთვარეზე დაშვებას გულისხმობდა, ასტრონავტები დედამიწის ორბიტას არ გაცდებიან. ისინი Orion-ის კაფსულით იმოგზაურებენ, საიდანაც სამი დღის განმავლობაში, სწრაფი მონაცვლეობით, Blue Origin-ის Blue Moon მოდულსა და SpaceX-ის Starship-ზე გადავლენ.

ეს იქნება უკიდურესად რთული ოპერაცია, რომელიც მრავალჯერად მიერთება-მოხსნის პროცედურებს აერთიანებს და ითხოვს, რომ ყველაფერი პირველივე ცდაზე უნაკლოდ შესრულდეს. ამ ეტაპის მთავარი მიზანია, საფუძველი მოამზადოს ნახევარ საუკუნეზე მეტი ხნის შემდეგ მთვარეზე ადამიანის პირველი დაშვებისთვის, რომელიც ამჟამინდელი გეგმით 2028 წლისთვის (Artemis 4) არის ჩანიშნული. მიუხედავად ამისა, კერძო კონტრაქტორების წინაშე არსებული სირთულეების გამო, არავინაა დარწმუნებული, რომ დედამიწის ორბიტაზე დაგეგმილი ეს რთული „ცეკვა“ ნასას გეგმის მიხედვით წარიმართება.

ერთ-ერთი ყველაზე სერიოზული პრობლემა Blue Origin-ს უკავშირდება. 28 მაისს მოხდა New Glenn-ის რაკეტის მასშტაბური აფეთქება, რომელმაც ფლორიდაში მდებარე საორბიტო გამშვებ კომპლექსს სერიოზული ზიანი მიაყენა. სწორედ ეს რაკეტაა განკუთვნილი კოსმოსში Blue Moon-ის მოდულის გასატანად. მიუხედავად იმისა, რომ კომპანიის წარმომადგენლები ინციდენტის შედეგების აღმოფხვრასა და პლატფორმის აღდგენაზე საუბრობენ, ჩნდება კითხვები, იქნებიან თუ არა ისინი მზად დადგენილი ვადებისთვის. ნასას ხელმძღვანელი ჯარედ აიზეკმანი ამტკიცებს, რომ ის სრულად ენდობა 2027 და 2028 წლების განრიგს, თუმცა სააგენტო კარგად აცნობიერებს ამ ინციდენტის უარყოფით რეზონანსს.

სერიოზული გამოწვევები აქვს SpaceX-საც. სანამ ასტრონავტები მათ Starship-ის კოსმოსურ ხომალდს დაუკავშირდებიან, ილონ მასკის კომპანიამ ბევრი რამ უნდა დაამტკიცოს. Artemis 3-ისთვის ისინი მოდიფიცირებული V3 მოდელის გამოყენებას გეგმავენ, რომელიც ჯერ კიდევ დამუშავების პროცესშია. მას ჯერ არ უმოგზაურია კოსმოსში და არ დაუსრულებია რბილი დაშვება დაუზიანებლად. მეტიც, მაისის ბოლოს ჩატარებული სატესტო ფრენა ინდოეთის ოკეანეში უზარმაზარი ცეცხლოვანი ბურთით დასრულდა. გარდა ამისა, კომპანიამ უნდა დაამტკიცოს ხომალდის კოსმოსში საწვავით გამართვის შესაძლებლობაც, რაც მთვარის მისიების განუყოფელი ნაწილია.

მიუხედავად იმისა, რომ ნასას უკვე აქვს მთვარის გარშემო ეკიპაჟიანი ფრენის წარმატებული გამოცდილება, რითაც რაკეტისა და Orion კაფსულის საიმედოობა დაამტკიცა, კერძო პარტნიორების სერიოზულმა შეფერხებებმა შეიძლება სააგენტოს ამბიციური გეგმები მნიშვნელოვნად დააზარალოს. Artemis 3 ათწლეულების შრომისა და უამრავი კონტრაქტორის ძალისხმევის კულმინაციაა. იმის გათვალისწინებით, რომ 2026 წლის ნახევარი უკვე გავიდა, არ იქნება გასაკვირი, თუ ნასას ვადების კიდევ ერთხელ გადაწევა მოუწევს.

წყარო: Futurism